waar sta ik voor en waarom ben ik boos

Er was ook vandaag weer even reden voor boosheid. Maar waarom zou ik? We weten het nu toch wel? De PVV wil nu ook de 3^e generatie buitenlanders als allochtoon registreren. Waarom? Vanwege de misdaadstatistiek (straks worden al die moslimmisdaden als autochtoon geregistreerd en dat vertroebelt ons inzicht). Al eerder was er weer pret om het #verplichtnederlandstalig, er zou een quotum Nederlandstalige muziek op de publieke omroep moeten zijn. (Leuk, dat betekent een boel minder Amerika op de radio, niet minder islam), (nog leuker, PVV-motie nog aangenomen ook met VVD en CDA voor, het is nu een kwestie van geduld voor heel Limburgs Hollands lult Rowen Heze en niet andersom). En ook de VVD had mijn lach weer op hun hand toen daar het voorstel vandaan kwam om het KNMI op de markt te gooien omdat “de wetenschappers daar partijdig zijn”. Goedendag. Rechts daagt me voortdurend uit. En eigenlijk word ik het zat om te “reageren”. Eigenlijk wil ik het liefste gewoon kwijt waar ik voor sta en geen poging tot humor dit keer, of in ieder geval minder…

Ik merk dat als mensen die ik als weldenkend beschouw reageren op dit soort denken, hun reacties worden afgedaan als arrogantie, snobisme, links intellectueel getob dat het land al decennia in de afgrond aan het duwen is. Men verwijt links dat zij denken een monopolie te hebben op beschaving en dus alles aan de andere kant als onbeschaafde proleten afdoen. Ik zou daar niet van moeten schrikken, maar ik doe het steeds weer.

Want ik merk dat mijn reacties voortkomen uit waarden die ik als groter dan mezelf ervaar, waar ik voor buig, waarbij er vaak schuldgevoel is omdat ik er zelf niet voldoende voor doe en naar leef. Dat is, dacht ik, het tegenovergestelde van arrogantie en snobisme. Ja, ik heb kennelijk een andere mening dan de huidige meerderheid. Nee, het geeft geen pas het uiten daarvan af te doen met termen als ondemocratische arrogantie van een voorbije elite. Het probleem met waarden is, dat ze voornamelijk opgeslagen liggen in een deel van onze denkmodellen dat niet “bewust” is. Zoals een vis pas in de gaten heeft dat hij in het water leeft als hij eruit wordt gehaald, word ik me die waarden steeds sterker bewust als ik de rechtse retoriek tot me neem. Misschien moet ik maar eens serieus een aantal van de omwegen die PVV en VVD me aanreiken te baat nemen om te vertellen waar ik voor sta, om mezelf te helpen om over de primitieve gekwetstheid heen te stappen die ze oproepen.

Zo weet ik niet goed waar ik nou bozer om ben, om het anti-moslim-geblaat van Wilders en zijn vrienden of het vonnis van de rechtbank die zijn onlogische trucje van “ik heb wat tegen de islam, ik heb niets tegen moslims” als juridische grond voor vrijspraak overneemt, verguld met waarschuwingkjes over de randjes… Laat ik met de laatste beginnen: hoe is het mogelijk dat een weldenkend mens daarin trapt. Wat is een geloof zonder gelovigen? Een theologische rariteit die in de theologische theorie wellicht een enkeling boeit. Een godsdienst krijgt vorm en inhoud, een stem en een gezicht, leven en een geschiedenis en een toekomst door de mensen die erin geloven. Wat is een haatbaard zonder mens die hem laat staan (bovendien heet zoiets geen haatbaard, het woord haat wordt door Wilders geprojecteerd met de bedoeling die haat in de relatie met de drager te introduceren, of niet ?), een “belachelijke witte jurk voor mannen die uit het straatbeeld moet” zonder de mannen die ze dragen, de kopvodden en burka’s voor de vrouwen idem. Als er overal huisartsenposten in de moskeeën zouden zitten is er geen bezwaar, vermoed ik, tegen de exotische bouwstijl die ze meenemen. Wie iets heeft tegen de islam, heeft iets tegen de mensen die de woorden van hun God en profeet uitleggen op een manier die hem beangstigt. Tegen de islam zijn, is tegen moslims zijn, die dichtbij komen, herkenbaar in het straatbeeld lopen en op internet vertellen wat ze willen in de radicale fasen van hun denken. HET VONNIS IS LULKOEK, HEREN RECHTERS. Maar waarom vel je het dan ? Omdat een hogere rechter je voor is geweest en je heeft opgedragen je te mengen in een strijd die niet op je bord hoort, namelijk een politieke strijd? Je hebt dus geen ruimte meer voor vrijspraak op grond van de overweging dat het niet bij rechters hoort. En dan BEDOT JE HET VOLK door in je vonnis de kullogika over te nemen van de beklaagde en denk je je zo uit je doodlopende straatje te hebben gered? Schande… Vanwege welke waarde ben ik nu boos? Waar sta ik voor als ik hierom boos word? Kennelijk heb ik verwachtingen van gezagsdragers als rechters, die erop neerkomen dat ze ten allen tijde eerlijk zijn, zich boven de partijen stellen, wijs zijn, zich niet voor de karretjes van de spelletjesmaniakken laten spannen. En die verwachtingen zijn geschaad.

Wat ik zie is “bange mensen” en dat bedoel ik niet denigrerend, want dan zou ik ook denigrerend over mijn moeder schrijven en ik herken die angst dus, zij het vaak indirect, via anderen Ik heb al eerder geschreven dat angst de bestaansgrond is van het populisme, angst en het gevoel voortdurend afgedaan te worden als dom en onbeschaafd en verkeerd denkend. Angst en het gevoel dat het over je heen gaat en niet "over je dus met je", dat je niet wordt gehoord en met je belangen geen rekening wordt gehouden. Angst, onmacht en boosheid. En dat is voedsel voor de onderbuik. Zo wordt mijn onderbuik gevoed door de uitingen van die angst en boosheid. Ik zie tweets als “Mladic is een held, die zijn volk tenminste beschermde tegen die verdomde moslims” van iemand met een soort Nederlandse naam als Jan de Jong en ik word bang. Ik zie die opvatting dat mijn kleinkinderen als 3^e generatie allochtoon moeten worden geregistreerd, zodat als één van hen een keer een winkeldiefstal zou plegen de moslims tenminste de schuld kunnen krijgen, ik ben bang voor de kwaliteit van hun toekomst. Ik vind dat ik mij niet door die angst mag laten leiden. Ik weet dat het hoogdravend klinkt, maar de belangrijkste motor onder mijn boosheid is liefde. Niet alleen voor die handvol kleinkinderen, maar liefde voor de medemens die in volle oprechtheid een weg zoekt door het leven in een snel veranderende wereld. Ik ken nogal wat moslims en dit soort gebral verdienen ze niet. Er is angst, onmacht en boosheid. Wie dat aanwakkert en gebruikt als vruchtbare grond om een beperkte groep de schuld te geven zaait haat, of plant het of poot het of wat dan ook, want het woekert om ons heen. De waarde waar ik voor sta is Liefde voor de medemens, ongeacht kleur, ras, geloof, geaardheid, geografische herkomst. Die waarde weegt veel zwaarder dan de Vrijheid van meningsuiting, voor mij that is. Ik wil geen haat, ik wil liefde

Ik zie een kabinet hakken en snoeien in de cultuur. Die culturele instellingen moeten maar eens stoppen met hun hand ophouden bij de belastingbetaler, de overheid dus, en op zoek gaan naar kapitaalkrachtige private fondsen en partijen. Wat in Amerika kan, kan hier ook. Nou heb ik een paar jaar geleden moeten leren dat de samenleving maakbaar is. Hij wordt iedere dag gemaakt. Door ons allemaal. Door wat we doen en nalaten, denken en voelen gebeuren er dingen. Door wat we uitvinden verandert ons gedrag. Maar de samenleving is niet maakbaar door de overheid en de elite. Dat heb ik als idealistisch kind van de jaren 60 en 70 moeten leren. De VVD had dat eerder gezien dan “wij” en daarom verbaast dit me zo. Nog even afgezien van het feit dat er veel Amerikanen zijn die honderden kilometers moeten reizen om een professioneel orkest te kunnen horen in een zaal, of een opera te zien of een goed toneelstuk… Als dat de maatstaf is, is één orkest voor Nederland en België samen kennelijk de lonkende toekomst. En Onderwijs, hoedt U voor de VVD, want in Amerika worden universiteiten en hogescholen in zeer hoge mate door het partikulier initiatief (bedrijven en ex-studenten) betaald: voordat we de kenniseconomie langs deze weg een impuls gaan geven, mensen denk even na… en van zwaarder straffen hebben ze daar trouwens ook veel verstand.... Ik bedenk me, dat bijna alle klassieke muziek geschreven is en voor het eerst uitgevoerd door orkesten aan de Europese hoven, de overheid dus. Ik realiseer me dat dit alleen kon omdat er nog geen democratie was en een onmetelijke kloof tussen arm en rijk. Wie rijk was regeerde en stimuleerde kunst uit statusoverwegingen. We leven al eeuwen in een traditie dat vorsten en regeringen (en kerken die rijk waren en waar veel adel op hoge posities verkeerde) de kunst stimuleren en in leven houden. Wie hier rijk is maar niet regeert betaalt belasting, en zal vinden dat de kunst daarvan is betaald, het wetenschappelijk onderzoek naar ziektes niet en nog wat en daar gaat wel partikulier geld heen, en naar sport als je denkt daar zakelijk voordeel aan te hebben. Het zal eeuwen duren voordat in het denken van rijken en elites het klepje automatisch openstaat dat kunst bij hen hoort en niet bij de staat. Wat je in eeuwen opbouwt is in twee jaar af te breken. Met gemak. De weg terug is daarna nauwelijks begaanbaar. Waarom word ik hier nou boos van ? Omdat gepoogd wordt de bezuinigingen te rechtvaardigen met praatjes die niet deugen. Omdat we “als overheid en jonge politici kennelijk optimisme moeten uitstralen”. Als U de cultuur en de kunst in de rouw dompelt omdat U niet anders kunt of denkt te kunnen, rouw dan mee, maar kom niet vertellen dat “ALLES VAN WAARDE IN ZIJN WEERLOOSHEID BETER AF IS MET DIT BELEID OMDAT HET IN AMERIKA OOK ZO GAAT” Ik ben weer boos omdat ik besodemieterd word. De waarde is weer eerlijkheid, boven de partijen en recht door zee. Moed om tegen onbegrip van velen in te gaan, dat zoek ik. Moed om voor kwaliteit van leven te staan. Ik zoek geen optimisme uit beeldvorming maar uit doorleefde overtuiging. Maar een Ork is Halbe niet, Ramsey, al prikkelt de vergelijking

Ik zie een kabinet hakken en snoeien in de geestelijke gezondheidszorg en in de toerusting van mensen met een handicap of hoe noemen we dat in onze verzachtende taal tegenwoordig, o ja belemmering of zo. Ik zal het kort houden. Ook hier komt een optimist ons vertellen dat het er allemaal beter van wordt. Echt, geestelijk zieke mensen zijn te afhankelijk van hulp. Al worden gelukkiger als ze thuis worden geholpen toch moeten ze flink bijdragen voor een consult door een psychiater of –loog, al is het via internet. Mensen die met voetballen geblesseerd raken hoeven niets of veel minder bij te betalen. Liefde, mensen, liefde, mensenliefde, liefde voor hen die na hun voetbalblessure makkelijker weer produktief worden dan een Schizofreen? Nee, ik wil dit cynisme niet, sorry, het wordt gevoed door een diepe verontwaardiging en boosheid. Ik ben opgegroeid met de gedachte dat je de kwaliteit van de beschaving van een land kan afleiden aan de mate waarin men collectief (familie, buurt, gemeente en staat) zorgt voor de mensen die niet kunnen meekomen, niet zomaar produktief kunnen zijn. Als ze meer zelfrespect krijgen door ze een beschermde werkplek te geven, doe dat dan, want daar wordt iedereen beter van. Volgens rechts voelen mensen zich juist voortdurend gekrenkt door de speciale behandeling. OF IS DIT DE ZOVEELSTE GLIMLACHEND UITGESPROKEN LEUGEN OM MAATREGELEN TE RECHTVAARDIGEN DIE JE VERDRIETIG MAKEN WANT EEN BEWINDSPERSOON HOORT OPTIMISTISCH TE OGEN…. En weer is het het begrip Liefde dat de basis vormt voor wat ik in een samenleving graag op een eerlijke en respectvolle manier wil zien gebeuren voor mensen die niet of niet meer zo gemakkelijk meekunnen

Ik zie een kabinet dat worstelt met zijn rol in de wereld. Waarden waar ik mij lang in heb kunnen herkennen hadden te maken met onze liefde en eerbied voor het milieu en de natuur (het was ooit een VVD-er die de M van VROM op de kaart zette, weet U nog ?). Met –en wie weet zat daar wel een scheutje schuldgevoel in na eeuwen koloniaal misbruik en slavernij- bevlogenheid liepen we wereldwijd voorop in ontwikkelingssamenwerking. We liepen voorop in internationaal verband. We hoorden bij de grondleggers van Europa, omdat we in vrede geloofden en vrede wilden, omdat we samen sterk wilden zijn in de wereld, we wilden autonomie opgeven om gezamenlijk in solidariteit als Europa sterker te worden en een rol te spelen op het wereldtoneel. We hadden diepbewonderde ambassadeurs van de mensenrechten als van der Stoel. Eén van de meest spraakmakende internationaal opererende Nederlanders heet nu Wilders, daar kan onze arme Uri nauwelijks tegenop. De Turkse premier wordt afgedaan als islamofascist, de Grieken krijgen geen cent als het aan hem ligt, Kroatië mag Europa niet in, op hulp wordt bezuinigd, we behandelen asielzoekers slechter dan Italië op zijn verzoek en vastgelegd in het gedoogakkoord. Het kontrast met twintig jaar geleden kan nauwelijks groter. We zijn zelfs bereid om het kontrakt met onze buren zonder regering (kunnen ze even nauwelijks iets terugdoen, lekker makkelijk) open te breken om de steun van een eerstekamerlid uit Zeeland te kopen en de Hedwigepolder toch niet te laten overlopen ondanks dat België het aangrenzende stuk wel aanpakt. Dit is geen regeren meer. Ik herken alleen de angst en de afbraakneigingen van onze gedoger. Het kabinet zegt afstand te nemen van de PVV als het om het buitenland gaat, maar ze zijn meer gegijzeld dan bezig en als ze wat doen hebben ze Groen Links en D66 nodig. Waarom word ik boos ? Moet ik het nog uitleggen ? Ik wil trots kunnen zijn op Nederland en ik schaam me. Ik wil vertrouwen hebben in het voortbestaan van waarden die ik onder meedogenloos egoïsme en kortzichtigheid langzaam zie sneuvelen.

Dit kabinet staat onder leiding van een vriend van me. En misschien staat er daarom wel zoveel op hoge poten in mijn gemoed. Omdat ik worstel met de vraag waar vriendschap sterker kan zijn dan alles waarvan dat hierboven maar een actuele greep is.....